Nieuws van de Vereniging Oud Lisse en nieuws uit de omgeving die relevant is voor VOL

Nieuwbouw in plaats van De Gewoonste Zaak  

Sporen van vroeger (LisserNieuws)                                                           

20 februari 2024

Door Nico Groen

De Gewoonste Zaak was gevestigd in Schoolstraat 11 in een markant gebouw dat gebouwd is in 1914. Het gebouw heette Bondsgebouw, later KAB gebouw. Eerst betekende KAB Katholieke Arbeiders Bond en na de oorlog Katholieke Arbeiders Beweging. De horeca werd later Ontmoetingscentrum en Café ’t Trefpunt met zalen voor bruiloften en partijen’ genoemd. In 1990 werd het De Gewoonste Zaak.

De Katholieke Arbeiders Bond (KAB) werd rond 1900 landelijk een machtige vakbond organisatie met veel plaatselijke afdelingen, zo ook in Lisse. Het KAB gebouw had twee verdiepingen met plat dak en een voorgevel met gemetselde kolommen naast de hoofdingang, die in het midden stond. Op de sierlijk gemetselde balustrade stonden twee gevelstenen, links “ANNO” en rechts “1914”. Achter het pand was een grote (feest)zaal aangebouwd met gebroken dak waarbij de nok haaks geplaatst is op de straat in het verlengde van het oorspronkelijk gebouw. Wim Slootbeek was vanaf 1952 conciërge, zijn vrouw ‘tante’ Jo was de uitbaatster van de horeca. Op een gegeven moment heette het ‘Ontmoetingscentrum en Café ’t Trefpunt met zalen voor bruiloften en partijen’. In 1990 is het KAB gebouw overgenomen door Philip Hogervorst en Teun Oosthoek. Het ging toen café De Gewoonste Zaak heten.

Interieur

In het Nieuwsblad van de VOL van april 2011 staat een aardig verhaal over het interieur van het KAB gebouw, geschreven door Bas Romeyn. Hieronder volgt een klein gedeelte van dit verhaal, dat ook op de website OudLisse.nl te vinden is.

“Het zal rond 1998 geweest zijn dat ik gevraagd werd om het CDA-bestuur in Lisse te komen versterken. De vergaderingen werden gehouden in het KAB gebouw, aan de Schoolstraat te Lisse. Een schamel pand uit 1914, waar de Katholieke Arbeiders Bond haar hoofdkwartier had gevestigd. Een fraaie benaming voor iets dat gewoon een tempel van koning Alcohol was. Als je binnenkwam, ging je langs de biljarttafels naar rechts. Daar kon je kiezen uit de meest steile trap die ik ooit in m’n leven heb gezien (hij stond vrijwel recht omhoog), óf de deur naar de urinoirs, een benaming die volledig recht deed aan de grondstof die daar afgewerkt werd. In deze ruimte stond een groot aantal granito bakken tegen de muur, alwaar duizenden katholieke arbeiders, sinds de Eerste Wereldoorlog hun ruggen kromden. Het spreekt voor zich dat een ieder die zelfs maar over een slechts gedeeltelijk reukvermogen beschikte, de urinoirs blindelings kon vinden.

Bovenaan de trap der alpinisten bevond zich onze vergaderzaal. Aan de grote wand hing een aantrekkelijk klein schilderij, voorstellende een heidelandschap. Het bijzondere was dat om dit oliewerkje heen gewoon gordijnen aan een rails hingen, aldus de illusie wekkend dat de paarswollige gloed door een venster naar binnen scheen. Dat zou het geval geweest zijn, indien de verlichting redelijk zou zijn. Echter, vrijwel de gehele zoldering was bedekt met felle tl-buizen. De eerste keer schoof ik, duizelig van alle indrukken, aan een lange rij, terdege met formica voorziene, tafels aan”.

Foto: De sloop van het KAB gebouw. De voorkant is al aardig onttakeld.
Foto’s: Nico Groen

20240220 KAB gebouw zuidkant goed te zien door de sloop van de naastgelegen woning

20240220 KAB gebouw zuidkant achter

20240220 KAB gebouw noord

20240220 KAB gebouw achter

Inhoud Nieuwsblad 22 nummer 4  2023

 

Voet, J. van der Bestuurszaken Jan van der Voet ontdekte dat veel Lissers van het bestaan van de VOL niets afwisten. Hij pleit voor meer promotie.  Bij het slopen van de panden van de voormalige
garage Heemskerk aan de Heereweg is geen het verplichte archeologisch onderzoek  uitgevoerd. En dat op ongeveer het oudste stukje van Lisse!
Redactie Bij de voorplaat De brandweer bestaat dit jaar officieel 200 jaar. Op de foto een brandend huis met veel publiek.
Nieuwsflits Ontwikkelingsplannen Protestantse Gemeente Lisse (PGL) Door de lange duur van de fusie van de kerken van PGL heeft de kerkenraad nog niet kunnen starten met de verbouwing van de Grote Kerk en het bouwen van huizen op de locaties Pauluskerk en Geref. Kerk. De discussie met de overheid is namelijk nog niet afgerond.
Nieuwsflits Verleende kapvergunning van een waardevolle haagbeuk Op 31 oktober is een omgevingsvergunning verleend voor het kappen van een waardevolle haagbeuk in de Zwanendreef bij Agathapark 2 en 4. De boom is gezond en vormt geen gevaar. De VOL is in overleg om bij kap 3 nieuwe bomen te plaatsen in de Zwanendreef.
Nieuwsflits Onverwacht aftreden Alfred Pop Alfred Pop is onverwacht afgetreden als voorzitter van het Cultuur Historisch Genootschap Duin- en Bollenstreek (CHG).
Nieuwsflits Poelpolder 400 jaar Volgend jaar is het zover: we vieren het 400-jarig bestaan van de Poelpolder. In het jaar 1624, werd de Poel drooggelegd. Ter ere van dit bijzondere jubileum zal VOL  een boek publiceren over de rijke geschiedenis van de Poelpolder, en een historische wandelroute introduceren.
Stelder, P. Huisartsen in de jaren dertig Huisartsen komen en gaan maar de zorg zal altijd blijven bestaan. Paul Stelder doet het ook al een tijdje wat rustiger aan met de zorg. Maar doet nu zijn best om de zorggeschiedenis van Lisse te beschrijven in een serie artikelen
Pex, R. Hoe rond 1700 ‘den duvel’ regeerde op Keukenhof Hoe den duvel regeerde op Keukenhof’ kopt het artikel van Rob Pex. Nou dat beloofd weer wat! Verhalen die uit het onderste van archiefladen worden opgedoken. Ook deze anekdotes komen naar boven! Het mag dan oud nieuws zijn, maar wel wetenswaardig.
Redactie Bij de hartpagina Wat zijn ze toch mooi die hartpagina’s! Het archief van Aviodrome herbergt heel veel van dit soort vogelvluchten van over heel Nederland. Het kost wel wat, maar toch is het goed dat dit bewaard wordt! Bedankt Aviadrome voor al dat moois!
Grimbergen, R. Schat gravende schavuiten in Lisse Op Kaageiland woonde de schrijver van deze avonturenreeks. In een paar van zijn boeken mag Lisse ook mee doen. Een zeer bijzonder mens die Willy van der Heide, of was het toch….. Afijn, lees 20 maar wat Ria Grimbergen erover schrijft.
Brouwer, L. 200 Jaar in vuur en vlam Twee eeuwen goed geregelde brandweer in Lisse. Goed geregeld, want brand moet zo efficiënt mogelijk bestreden worden. Snelheid en routine worden zoveel als mogelijk getraind. Iedere seconde telt, dus ruim baan voor de brandweer!
Brouwer, L. De wilde flora van de Bollenstreek: de zwanenbloem De laatste bloem komt aan de orde de Z van Zwanenbloem wordt nu besproken en dan is dat verhaaltje uit. Een andere rubriek komt in het volgende nummer. Daar nemen we op pagina 31 de aftrap van. Maar nu nog even een zwanenzang.

 

Poelpolder 400 jaar

Nieuwsflits

Nieuwsblad 22 nummer 4  2023
Volgend jaar is het zover: we vieren het 400-jarig bestaan van de Poelpolder. In het jaar 1624, werd de Poel drooggelegd. De Lisserpoelpolder is een van de oudste droogmakerijen in Zuid-Holland en diende eeuwenlang voornamelijk als weidegebied. Tegenwoordig is het echter ook een belangrijk woongebied. Ter ere van dit bijzondere jubileum zal Vereniging Oud Lisse een boek publiceren over de rijke geschiedenis van de Poelpolder, en een historische wandelroute introduceren. Sinds 2021 werkt een projectgroep hard aan de realisatie van het boek en de wandeling, die medio 2024 beschikbaar moeten zijn. Dit project wordt financieel ondersteund door de ‘Stichting Accommodatie en Recreatie Lisse’ en Amvest.
Het boek over de Poelpolder zal het ontstaan van het landschap belichten, met aandacht voor het dorp en de gemeenschap rond 1624. We onderzoeken het besluitvormingsproces rond de drooglegging, wie daarbij betrokken waren, en de technische aspecten van de droogmaking en het drooghouden van de polder. Ook komt de sociale geschiedenis aan bod, met verhalen over de mensen die door de eeuwen heen in
de polder hebben gewoond en gewerkt, inclusief de huidige boeren. Tot slot behandelen we de woningbouw vanaf de jaren ’60 en sluiten af met een blik op de ‘Sporen in het Landschap’.

Onverwacht aftreden Alfred Pop

Nieuwsflits

Nieuwsblad 22 nummer 4  2023

 

Alfred Pop

Alfred Pop is onverwacht afgetreden als voorzitter van het Cultuur Historisch Genootschap Duin- en Bollenstreek (CHG). Voor de zomer van 2023 is Alfred Pop opgestapt bij het CHG vanwege persoonlijke problemen met het bestuur over zaken die men niet in de openbaarheid wil brengen. Alfred is ongeveer 20 jaar voorzitter geweest en heeft zeer veel goede dingen gedaan voor het genootschap, zoals het initiatief tot het maken van de Cultuurhistorische Atlas van de Duin- en Bollenstreek en het vervaardigen van de Cultuurhistorische waardenkaarten per gemeente die door de nieuwe Omgevingswet wordt voorgeschreven. Piet Goemans trekt nu tijdelijk de CHG-kar.
Natuurlijk blijft Alfred Pop wel voorzitter van de Stichting Oud Sassenheim, de SOS

Verleende kapvergunning van een waardevolle haagbeuk

Haagbeuken in de Zwanendreef

De Vereniging Oud Lisse heeft o.a. tot doel monumenten te beschermen. Naast monumentale gebouwen vallen daar ook landschap en monumentale bomen onder.
Tegenwoordig worden monumentale bomen ‘waardevolle bomen’ genoemd. Deze mogen niet worden gekapt, tenzij ze ziek zijn of een gevaar vormen voor de omgeving. Op 31 oktober 2023 is een omgevingsvergunning verleend voor het kappen van een waardevolle haagbeuk in
de Zwanendreef bij Agathapark 2 en 4. Hiertegen kan binnen 6 weken een bezwaarschrift worden ingediend. Deze boom is ook onderdeel van de structuurbomen van de bomenrijen in de Zwanendreef. Volgens de gemeente Lisse zelf is de boom gezond en vormt geen gevaar voor de omgeving. De bewoners van Agathapark 2 en 4 hebben geklaagd dat zij last hebben van te veel schaduw in de tuin. Onlangs zijn er daar zonnepanelen aangelegd! Er staan ter plaatse 3 haagbeuken dichter bij elkaar dan elders in de Zwanendreef. Daarom zou de middelste boom gekapt mogen worden. De kruinen van deze bomen zouden last van elkaar hebben. Volgens de ‘Werkgroep Landschap, Groen en Bomen’ van de Vereniging Oud Lisse is dat nog lang niet zo. Er is dus geen geldige  reden om haagbeuk te kappen. Een zienswijze zou kunnen worden ingediend met als resultaat dat de boom niet gekapt mag worden.

De werkgroep is echter met de gemeente in overleg om geen zienswijze in te dienen indien elders in Zwanendreef 3 nieuwe forse haagbeuken worden geplant om de bestaande bomenrij te verbeteren. Daar zijn in het verleden namelijk gaten ontstaan door het kappen van haagbeuken ter plaatse.

De 3 haagbeuken raken elkaar nog lang niet

Ontwikkelingsplannen Protestantse Gemeente Lisse (PGL)

Nieuwsflits

Huis en kerk van Ruys aan de Heereweg en het ‘Klisterlaantje’.

Door de lange duur van de fusie van de kerken van PGL en de financiële situatie van PGL, heeft de kerkenraad nog niet kunnen starten met de verbouwing van de Grote Kerk en het bouwen van huizen op de locaties Pauluskerk en Geref. Kerk. De discussie met de overheid is namelijk nog niet afgerond en PGL vraagt aan de Gemeente Lisse welke elementen monumentaal zijn en behouden moeten blijven. Wel is het basisontwerp (van voor de PGL- fusie) aangepast, met minimaal te behouden elementen. Overleg met de Gemeente Lisse en HLT Erfgoedcommissie met inbreng van het Catharijneconvent moet nog gehouden worden. De Grote Kerk zal aan de binnenkant worden verbouwd. Het grafmonument van Willem Adriaan van der Stel, de vroegere gouverneur van de Kaapkolonie in Zuid-Afrika, nu in de ingang van de kerk, zal worden verplaatst naar de kerkzaal. De preekstoel in de kerk zal naar achteren worden geplaatst om meer ruimte te maken.
Het moment van verkoop van de Gereformeerde Kerk en de Pauluskerk is nog niet in te schatten. De PGL vraagt voor deze twee kerken wijziging van de bestemmingsplannen naar woningbouw en een besluit over de hoeveelheid te bouwen woningen. De schets van de Pauluskerk is in basis gereed maar de visualisatie moet worden verbeterd. Ook de schets van de Gereformeerde Kerk is gereed en is op woensdag 22 november 2023 door Jan Kippers, voorzitter van de PGL bouwcommissie, voor de omwonenden gepresenteerd in de Pauluskerk. Uit deze presentatie bleek dat de toren van de Gereformeerde Kerk volledig wordt gesloopt, samen met het verenigingsgebouw ‘De Klister’ en dat hierop appartementen en daarnaast huizen worden gebouwd. Veel omwonenden van plan ‘De Graaff’ achter de kerk, protesteerden hiertegen, omdat hun hierdoor veel parkeerruimte wordt ontnomen. Overleg hierover met de Gemeente Lisse volg.

Grote kerk buitenkant in 2023

Berkhout en Eikenhorst 50 jaar

In mei 1973 werd Berkhout officieel geopend. December 1972 verhuisden de bewoners van Huize Pius naar het nieuwe bejaardenhuis Berkhout. Ook Eikenhorst werd toen gebouwd.

Nieuwsflits

Nieuwsblad 22 nummer 2 2023

December 1972 verhuisden de bewoners van Huize Pius naar het nieuwe bejaardenhuis Berkhout. Van Huize Pius was toen al lang bekend dat de accommodatie totaal verouderd was, maar nieuwbouwplannen zijn nogal eens weerbarstig. In mei 1973 werd Berkhout officieel geopend. Veranderingen en verbouwingen waren talrijk in de jaren die volgden. De zorg veranderde en het bejaardenhuis werd een woonzorglocatie. Dit jaar waren er voor bewoners, (oud)medewerkers en vrijwilligers diverse feestelijke gebeurtenissen om het 50-jarig bestaan te vieren. Naast plannen voor het bouwen van het bejaardenhuis waren er indertijd ook al lang plannen om woningen te bouwen voor bejaarde echtparen en alleenstaanden. Aanvankelijk was dit initiatief genomen door vertegenwoordigers van de vier kerken, later werd dit breder getrokken en werden ook organisaties als de bejaardenbonden, de kruisverenigingen en dergelijke bij de plannen betrokken. De stichtingen “Huisvesting Bejaarden” en “Dienstverlening bejaarden” werkten
nauw samen zodat in juni 1973 de eerste 67 bejaarden de sleutel van hun huis in ontvangst konden nemen. Volgens het krantenbericht uit die tijd trokken de eersten diezelfde dag al in hun woning. De nood moet wel hoog geweest zijn. Er werd nog volop gebouwd zodat er een jaar later 165 woningen gerealiseerd waren. Ook voor de bewoners van Eikenhorst waren er afgelopen periode diverse feestelijkheden. Zowel Berkhout als Eikenhorst gingen met de tijd mee. Zo centraal in het dorp vormen zij samen een mooie cluster van huisvesting voor ouderen.

Huize Pius werd in 1973 gesloopt.

 

825 jaar: Filmuitvoeringen door Simon van Dijk

Lisse bestaat dit jaar 825 jaar en voor dit jubileum zijn door Simon van Dijk diverse films gemaakt over de historie van Lisse.

Nieuwsflits

Nieuwsblad 22 nummer 2 2023

Simon van Dijk en
Eric Prince bij Floralis

Lisse bestaat dit jaar 825 jaar en voor dit jubileum zijn door Simon van Dijk diverse films gemaakt over de historie van Lisse, vooral over hoe Lisse in de vorige eeuw een bloembollendorp werd. Daar was zeer veel belangstelling voor. Inmiddels heeft Simon al diverse filmuitvoeringen gegeven en er volgen er meer. Het begon met foto’s en films in restaurant De Engel waar Cas Juffermans op 21 en 23 februari twee presentaties hield over de historie van De Engel ter ere van het 825-jarig bestaan van Lisse, waar resp. 80 en 120 personen naartoe kwamen. Op 7 maart hield Simon een filmuitvoering van Lisse voor vrijwilligers van Berkhout ter ere van het 50-jarig bestaan van Berkhout voor 40 personen. In Floralis werd op 18 april een indrukwekkende filmmiddag gehouden waar zelfs 250 personen kwamen, zodat de zaal geheel vol was en de tickets allemaal waren uitverkocht. Ook voor de PCOB-leden verzorgde Simon op 20 april een filmuitvoering in de Proeverij van Baaij waarvoor 50 PCOB-leden kwamen. Vervolgens werd ter ere van het 825-jarig bestaan van Lisse nog een filmavond gehouden bij de Volksuniversiteit waarvoor 50 bezoekers kwamen. Op 8 en 13 juni volgden filmuitvoeringen voor de bewoners van Berkhout en Rustoord. Op 29 augustus zal in De Engel bij Cas Juffermans nog een voorstelling volgen met historische lezing van Dirk Floorijp over het ontstaan van De Engel.

Brandweer Lisse viert 200-jarig bestaan

Dit jaar bestaat de brandweer in Lisse 200 jaar. Een jubileum om groots te vieren. Diverse activiteiten zijn de afgelopen weken al gevierd.

Nieuwsflits

Nieuwsblad 22 nummer 2 2023

Dit jaar bestaat de brandweer in Lisse 200 jaar. Een jubileum om groots te vieren. Diverse activiteiten zijn de afgelopen weken al georganiseerd door de vrijwilligers van deze jarige kazerne. Op 10 juni is er een Open Dag gehouden van 11.00 tot 16.00 uur bij Brandweer Lisse aan de Oranjelaan 77 waarbij de kazernedeuren open stonden voor alle Lissers en andere vrienden. Op deze dag is officieel de nieuwe autoladder in gebruik genomen. Een defilé van ronkende historische en moderne brandweervoertuigen reed ’s middags van 14:00 tot 15:00 uur door het dorp. De brandweerkazerne was zowel het begin- als eindpunt van deze tocht. Na het defilé waren de voertuigen te bezichtigen en stonden hun bestuurders klaar om alles over deze onverwoestbare voertuigen te vertellen. Ook werd bij de stand ‘Brandveilig leven’ de volle aandacht geschonken aan het nut en noodzaak van b.v. rookmelders en het plaatsen van CO-melders. Leerzaam voor oud en jong! Ook was er een stand van de jeugdbrandweer die voor de jeugd vanaf 12 jaar de moeite waard was te bezoeken. Tenslotte is er een reünie gehouden voor oud-collega brandweerlieden om hun ervaringen en verhalen bij de brandweer te de delen.

 

Bijna 1,4 miljoen bezoekers

Het lenteseizoen 2023 kwam dicht in de buurt van het recordseizoen in 2019 toen er 1,5 miljoen bezoekers naar het kleurrijke Keukenhof kwam.

Nieuwsflits

Nieuwsblad 22 nummer 2 2023

Het lenteseizoen 2023 kwam daarmee dicht in de buurt van het recordseizoen in 2019 toen er 1,5 miljoen bezoekers naar het kleurrijke Keukenhof kwamen. De oorzaak kan liggen in het koude voorjaar maar ook doordat het park in 2019 een week langer open was dan dit jaar. Het koude voorjaar had voor het bloeiende gewas het grote voordeel dat de bloei van de bollen langzaam op gang kwam, waardoor het park heel erg lang mooi bleef. De bezoekcijfers werden maandag 15 mei in het Beatrix-paviljoen van Keukenhof bekend gemaakt. Daar bloeide nog van alles. Dinsdag 16
mei begon het te regenen en leek het niet meer op te houden. Na de tweede week van mei waren de bloemen ook echt op. Wat ook opviel is, dat er dit jaar veel minder touringcars naar de Keukenhof kwamen en dat er veel meer auto’s en ook campers kwamen. Directeur Jeroen Duyster vroeg zich af of het parkeerterrein van Keukenhof dit in de toekomst wel aan kan. Campers mogen daar overigens niet blijven staan omdat het Keukenhof een dagattractie is. Sinds de uitbraak van het coronavirus werkt Keukenhof met tijdsloten. Dat blijkt een groot succes ook voor het verkeer in de omgeving. Vroeger verkocht Keukenhof tickets die het hele seizoen geldig waren. Dan kwamen mensen
als het mooi weer was en vaak half 1. Het resultaat was dat het verkeer richting Keukenhof dan vastliep door een enorm verkeersinfarct. Het verdelen van de bezoekers over de dag is veel beter volgens waarnemend directeur Jeroen Duyster. Volgend seizoen zal er een nieuwe directeur bij Keukenhof zijn. Duyster zet zijn loopbaan elders voort, maar gezien het positieve effect zullen de tijdsloten wel blijven. Een hoogtepunt dit seizoen was de Lissedag op 2 mei waarop alle inwoners van Lisse gratis naar het park mochten. Er waren zo’n 9000 Lissers die daarvan gebruik maakten. Volgend jaar viert het park feest als het 75 jaar bestaat. Dan is het park van 21 maart t/m 12 mei geopend.