Stand van zake bij opgravingen achter Dever

De voorpagina laat zien hoe beide elkaar ontmoeten, als kinderen het gevonden bijltje betasten. Peter Vink vertelt over de stand van zaken en over de vondsten aldaar. Ons plekje Lisse blijkt nu al duizenden jaren erg in trek te zijn geweest.

Peter Vink

Nieuwsblad 24 nummer 1 2025

De laatste maanden is er in Lisse veel aandacht geweest voor  een opgraving in het gebied Dever-Zuid en Geestwater waar een nieuwe woonwijk moet worden gerealiseerd. Omdat bij de bouw van deze nieuwe woonwijk archeologische resten in de bodem kunnen worden verstoord moet vooraf de archeologische waarde van het terrein worden vastgesteld. Dat is uitgevoerd door RAAP, het grootste specialistisch onderzoeksenadviesbureau voor archeologie, cultuurhistorie en erfgoed in Nederland. Daarbij wordt altijd volgens een vast protocol gewerkt. Men begint met een verkennend booronderzoek waarbij de bodemopbouw wordt vastgesteld. Hierin is vastgesteld dat de bodemopbouw in het plangebied bestaat uit een pakket overstoven of opgebracht zand met daaronder een veenlaag op oude duinafzettingen en daaronder wad-/kwelderafzettingen. Er is daarbij een hoge archeologische verwachting opgesteld voor resten uit de late steentijd en bronstijd in de top van de oude duinafzettingen. Ook voor de late middeleeuwen tot in de nieuwe tijd waren de verwachtingen hoog vanwege ‘t Huys Dever dat in de directe omgeving van het plangebied ligt. Daarom is in november 2024 een proefsleuvenonderzoek gedaan om meer inzicht te krijgen in de eventueel behoudenswaardige archeologische resten.

Bij dit proefsleuvenonderzoek op 13 verschillende plekken zijn een aantal unieke vondsten gedaan uit de steentijd oftewel het Neolithicum (3800-2000 voor Christus). Het ging om aardewerk, natuursteen en botjes. Deze vondsten zijn gedaan in de toplaag van de oude duinafzettingen onder de veenlaag.
Over deze vondsten is in alle regionale kranten geschreven.
Door deze vondsten moest een veel uitgebreidere opgraving worden gedaan. Dat is in februari 2025 uitgevoerd waarbij op een veel grotere schaal zogenaamde werkputten zijn gegraven en systematisch bodemonderzoek in de top van de oude duinafzettingen is gedaan. Daarbij zijn heel veel verschillende vondsten gedaan die op dit moment worden geanalyseerd en geïnterpreteerd. Ook zijn veel grondmonsters verzameld en gespoeld die ook verder worden onderzocht. Vanwege de bijzondere opgraving en vondsten is een publieksdag georganiseerd. Veel kinderen van diverse scholen zijn toen bij de opgraving wezen kijken.

Door de aanwezige archeologen werd uitleg geven over de opgraving en de bijzondere vondsten. De kinderen mochten zelfs de stenen bijl die was gevonden aanraken en ervaren hoe scherp die was.  De leerlingen van het Fioretti mochten zelfs een werkput in en meehelpen om een bodemprofiel te maken. Ook de vrijwilligers van VOL en diverse andere belangstellenden uit de regio zijn rondgeleid. Al met al was deze publieksdag een groot succes en zeker voor herhaling vatbaar. Een voorlopige conclusie bij deze belangwekkende opgraving is dat er al heel vroeg sprake is geweest van bewoning en menselijke activiteit rond Lisse. De foto’s op deze pagina’s geven een mooie indruk van de opgraving,
vd.

Bronnen

RAAP: Regionaal Archeologisch Archiverings Project
Beeld: Peter Vink – Deen Boogerd – Google maps