Hart voor historie (4); ‘Nagenoeg de hele Lisser adel hebben wij als klant gehad’

Wilma van Velzen 

Burgers en buitenlui op het ijs voor Grachtweg 43, omstreeks 1900. Foto; dr Blok- Vol archief

De Lisser 2007 LOKAAL; Hart voor historie

LISSE – Grachtweg 43 is een opmerkelijk pand met een rijke historie. Daterend uit 1754 is het een van de weini­ge uit een roemruchte periode die in Lisse zijn behou­den. Dit is grotendeels te danken aan de grote vakken­nis en kwaliteitsgerichtheid van de huidige eigenaar, Ton Tibboel van Tibboel Exclusieve Interieurs. Hij in­vesteerde maximaal in de restauratiewerkzaamheden.

Tibboel is er trots op dat zijn statige winkelpand in voortref­felijke conditie verkeert. ‘Hoe­wel ons bedrijf al vanaf 1784 bestaat, zijn we hier sinds 1909 gevestigd’, vertelt hij. ‘Volgens de verhalen van mijn grootva­der, Aart Tibboel, heeft het pand daarvoor dienst gedaan als dokterswoning. Op oude foto’s zie je aan de voorzijde, naast de ingang, nog de poort waardoor de dokter met zijn koets vertrok.’ Thans is alleen het voorhuis nog authentiek. Twee ramen zijn helemaal origineel en be­vatten zelfs nog het eerste glas. Eerder waren er kleine verbou­wingen, maar die in de zeven­tiger jaren – uitgevoerd door bouwbedrijf Horsman – waren het meest rigoureus. ‘De hele benedenverdieping is toen ver­vangen, maar de sfeer van het pand is behouden.

Ik herinner mij goed, dat twee oude heren van monumentenzorg dagen bezig waren met het aanbren­gen van knipvoegen en het bruin kleuren van de stenen gelijk aan die van het boven-huis. Bij de restauratie van het dak zijn nog oude loodzegels aangetroffen met het jaartal 1754 erin. De kwaliteit van het lood was zo goed dat dit op­nieuw is gebruikt.’

Zadelmakerij

Tibboel Exclusieve Interieurs is van oorsprong een zadelma­kerij. Een van de voorvaderen van Tibboel was reizend zadel­maker. Tot de zestiger jaren is het bedrijf als zodanig in stand gebleven. Hiervoor had de fir­ma tevens het pand Haven 2 in gebruik. Dit was ooit de oude loods van het vervoersbedrijf Van Gent & Loos, waarin de paarden werden verwisseldvoor het goederen vervoer tussen Haarlem en Leiden. ‘Het onderhoud van de rijtuigen en koetsen bracht veel technieken met zich mee. Niet alleen het werk aan tuigen, maar bijvoor­beeld ook het capitonneren of­wel het herstellen en vernieu­wen van de kappen. Nagenoeg de hele Lisser adel hebben wij als klant gehad, van de Van Rijckevorsel’s tot de Van Lim­burg Stierum’s en de Van Palland’s tot de Van Lijnden’s.’ Va­der van Tibboel deed de zaak op vrij jonge leeftijd aan zoon Ton over. Vele jaren was senior een gewaardeerd wethouder in de gemeente. Treffend voor die tijd is het markiezenverhaal. ‘Behalve dat wij deze leverden aan nage­noeg alle bollenvilla’s, hadden we ze ook in onderhoud. Elk najaar haalden we ze op voor opslag aan de Haven om ze in het voorjaar weer op te hangen. Thans leveren we opnieuw markiezen, maar nu van een onderhoudsvrij aluminium.’ De toekomst Grachtweg 43 ziet er veelbelovend uit; het familie­bedrijf wordt voorgezet. Martijn heeft zich als rechterhand van zijn vader de kneepjes van het vak eigen gemaakt.

Frits Treffers, medeoprichter van Vereniging Oud Lisse (VOL), schrijft tien weken lang deze column

Ongeveer 26 jaar geleden werden door de firma Tibboel in ons huis Somalo werkzaamheden verricht, Een van de stoffeerders ver­telde tijdens het ophangen van de gordijnen, dat dit ja­ren geleden ook al eens was gedaan voor de eerste be­woonster, mevrouw Driehuizen. Het verhaal gaat, dat -terwijl de gordijnen werden opgehangen – zij even de deur uit moest en zei: ‘Heren, denk eraan, hier mag niet worden gerookt!’ De hulp in de keuken hoorde dit en zo­dra mevrouw Driehuizen was vertrokken, bracht zij de stoffeerders twee appels on­der het mom van: ‘Vertel dit alstublieft niet aan mevrouw.’ Op oude foto’s van circa 1905 is te zien, dat vanuit het pand van Tibboel werd uitge­keken op de haven, die lang geleden is gedempt. Hieraan was ook de bollenveiling Hobaho gelegen. Dit doet thans dienst als parkeer­plaats.

Hoewel de haven in het vroe­gere Batavia in Nederlands-Indië een heel andere dimen­sie heeft, schiet mij een ontsnappingsverhaal te bin­nen. Vaag kan ik mij de heer Van der Veen herinneren, die mijn moeder in huis had ver­stopt. De Japanse bezetter was op zoek naar hem en twee andere jonge mannen. Zij besloten via de haven te vluchten, waar nog een aan­tal zeilboten lag. Onder lei­ding van sportzeiler Cor van der Star ontsnapte het trio via de Javazee richting Zuid-Afrika. Na een gevaarlijke reis landden ze op het eiland Rodriges. De mannen zorg­den er na de oorlog voor dat mijn moeder werd onderscheiden.