Berichten

VAN WILDLUST IS ALLEEN EEN SLAKKENHUIS OVER

De geschiedenis van buitenplaats Wildlust wordt besproken. Het geheel bestond uit een ‘herenhuizing, tuinmanswoning, schuur en verder getimmerte en met de landerijen, bossen en duinen groot 14 morgen. Coenraad Jacob Temminck kocht het in 1819 van Casparus Henricus Wolff.

Hulkenberg, A.M.

NIEUWSBLAD Jaargang 4 nummer 1, januari 2005

De villa Wildlust op de hoek van de Zwartelaan en de Heereweg moet van de Provincie gesloopt worden om plaats te maken voor een verkeersrotonde. Dat is jammer voor dit fraaie en beeldbepalende pand, dat overigens geen status heeft van gemeentelijk of rijksmonument. In feite doet dan ook alleen de naam nog denken aan het buiten dat hier in de eerste helft van de 18e eeuw werd gebouwd.

door A.M.Hulkenberg

In 1733 bestond Wildlust nog niet. Toen was ter plaatse aan de Zandsloot ten noordwesten van de Lisserbrug op het huidige bollenland van Grullemans een bleekveld met een bouwhuis ( een boerenhuisje). Dit bleekveld behoorde met alle duinen ten noorden van de Zandsloot aan de eigenaar van het Hof van Hillegom, Jhr. (Cornelis) Ascanius van

Sijpesteyn. Op dit bleekveld, doorsneden door veel slootjes met helder duinwater werd door regelmatig “hozen” in het zonlicht de was gebleekt. Iets verder van de weg stond op het gras een fraaie tuinvaas, waarop de bewoonster van Zandvliet, Jkvr. Adriana C. Sohier de Vermandois (“de Mammesel”) uit haar zijraam een fraai uitzicht genoot. De rest bestond uit “houtbos”.

Buitenplaats van apothecar

In 1742 was de “blekerij” al niet meer in gebruik en beplant met “wilgeplanten”. Later vindt men aldaar de tuinen van “de buitenplaats genaamd Wildlust”, die op 2 augustus 1814 “bij titel van koop bij gerechtelijke uit­winning” in handen was gekomen van “de Heer Casparus Henricus Wolff, chirurgijn en apothecar” te Lisse. Wolff ging echter niet zelf op Wildlust wonen; het was verhuurd aan “den WelEdelGeboren Heer Coenraad Jacob Temminck, landeigenaar, wonende te Amsterdam op de Herengracht bij de Leidsegracht”, aan wie Wolff op 30 januari 1819 Wildlust voor f 10.000 verkocht.

Het geheel bestond uit een “herenhuizing, tuinmanswoning, schuur en ver­der getimmerte en met de landerijen, bossen en duinen groot 14 morgen tot de gemelde buitenplaats behorende en om en bij dezelve gelegen.” De verkoper verklaarde “niet in te staan voor de tegenwoordige staat der gebouwen”, hetgeen erop wijst, dat ze al niet nieuw meer waren.

Roemrijke bioloog

Het oog der liefde ziet niet ver: Temminck trouwde met Anna Agnetha Smissaert, de dochter van Marinus A.P. Smissaert, de eigenaar van (het buiten) Veenenburg en van de duinen die aan de noord- en westzijde Wildlust omsloten.

Coenraad Jacob Temminck, geboren te Amsterdam op 31 maart 1778, was een verdienstelijk dierkundige. Op achttienjarige leeftijd aanvaardde hij een winstgevende betrekking bij de Oostindische Compagnie, legde zich tevens met ijver toe op de beoefening der biologie, werd door koning Lodewijk benoemd tot kamerheer en ridder van de Orde der Unie, nam in 1813 als luitenant bij een vrijkorps te paard met geestdrift deel aan de afschudding van het Franse juk en zag zich in 1820 benoemd tot directeur van het Rijksmuseum van Natuurlijke Historie te Leiden. Nu werden op zijn aandringen geleerde mannen naar verschillende werelddelen uitgezon­den om exemplaren uit het dierenrijk voor het museum te verzamelen. Met onvermoeibare volharding bleef bij daarvoor werken, totdat hij op de 30ste januari 1858 door de dood werd weggerukt.

Wijngaardslakken

Ook op Wildlust bleef hij de biologie trouw. In 1827 kwamen daar wijn­gaardslakken voor, waarvan nog steeds een schelp te Leiden bewaard wordt. “Professor Temminck” heeft veel voor de uitbreiding en verfraaiing van Wildlust gedaan. In 1828 kocht hij boer­derij en landerijen van het voormalige Zandvliet en hij bestelde voor Wildlust duizenden eiken en honderden sierheesters bij de firma, die toen “Cornelis de Graaff en Zn” heette. Zo bracht onze Jan hem posthuum nog een laatste groet:

Geachte Heren, die U ’s zomers komt vermeien

In dit district, en aan de groene weiden

In ’t lommer van Uw lustpaleizen woont

En uwe gunst aan deze plaats betoont,

Verheug u lang nog in het buitenleven,

Totdat hij in een lustplaats wordt verheven

Daar nooit geen damp of gore noorden wind

U aan uw huis of enge kamers bindt,

Maar waar de zon en d’heldere zomerdagen                        .

Steeds zonder eind verschijnen met behagen,

Daar nooit geen druk ofscheidgalm zich verspreidt.

Leef zaliglijk tot in de eeuwigheid!

Slakkenhuis in museum

Na de dood van de Weduwe Temminck in 1865 viel Wildlust toe aan haar tweede zoon Marinus, naar wie de boerderij Oud-Zandvliet later “Marinus” werd genoemd. Hij liet enige tijd later het oude Wildlust slopen en vervangen door een nieuw huis, dat met de tuinen omstreeks 1930 (correct is 1924 – redactie Nwbl) verdween.’ Van (de buitenplaats) Wildlust is niets meer over, behalve dan een slakkenhuis in het Museum van Natuurlijke Historie te Leiden.

Slotopmerking

Tot zover het relaas van Fons Hulkenberg zoals dat gedrukt staat in zijn broek ’t Roemwaard Lisse, 1971, 2e druk 1998. Het door Marinus Temminck gebouwde huis kwam in het bezit van de Graaf van Lynden en is in 1924 gesloopt. De fami­lie Grullemans liet in dat jaar de huidige villa bouwen. Die is in 1964 gekocht door de familie A. de Regt, waarvan thans nog weduwe De Regt in het huis woont.

Het buiten Wildlust. Tekening in Oostindische inkt door P.J.Lutgers (1808-1874). GemeenteArchief Leiden

De statige villa Wildlust die in 1924 werd gebouwd en nu van de provincie gesloopt moet worden ten behoeve van een verkeersrotonde.

Gemeentelijk monument: Villa BAKA op Heereweg 33

Sporen van vroeger (LisserNieuws)                                                   

18 januari 2022

 door Nico Groen

Er zijn plannen om op het terrein op de hoek van de Oranjelaan en de Heereweg  nieuwe woningen te bouwen. Het terrein en de gebouwen zijn in bezit van LinkerLisse Beheer BV.

Een van de gebouwen betreft Heereweg 33, bollenvilla BAKA. Dit is een gemeentelijk monument. Vóór het gemeentelijk monument staan twee waardevolle bomen, voorheen monumentale bomen genoemd.  Het betreft een rode beuk en een watercipres.

 

Een van de VOL-doelstellingen, naast alle andere activiteiten, is om het behoud van dit soort gebouwen en bomen te bevorderen. De Cultuur-Historische ‘Vereniging Oud Lisse” gaat er dan ook vanuit dat dit gemeentelijk monument en de bomen behouden zullen blijven.

 

Gebouwd in 1904 voor Dirk Nieuwenhuis

De villa heeft aan de zijkanten één bouwlaag onder een mansardedak. Bij een mansardedak is het onderste gedeelte van het schuine dak steiler dan het bovenste gedeelte. De voorgevel heeft 2 bouwlagen. Deze is symmetrisch van vorm met beneden de entree-portiek in het midden en aan beide kanten 2 ramen. Boven de entree is een samengesteld raam te zien met aan beide kanten nog een raam. Alle schuifvensters zijn van boven licht gebogen en met glas-in-lood  in de bovenlichten. Het middengedeelte is wit gepleisterd, evenals beide pilasters aan de buitenkanten van de voorgevel. Aan de onderkant van het pand zit een gepleisterde plint om optrekkend vocht te voorkomen. De erfafscheiding met de openbare weg bestaat uit een oud, gemetseld, stenen muurtje, afgedekt met een zogenaamde ezelsrug. De oude rode beuk is helemaal met dit muurtje vergroeid.

 

Het noordelijke deel van de bollenschuur Welbedrogen is in 1905 eigendom van ‘NV Bloembollenkwekerij en Handel Gebroeders Nieuwenhuis’: Jan en Dirk junior. Het zuidelijke deel met villa BAKA is eigendom van “oude” Dirk Nieuwenhuis. Maar die heeft niet in de villa gewoond, omdat die sinds 1901 woonde op de villa BUITENLUST. Deze villa in het noorden van Lisse op Heereweg 7 was toen voor hem gebouwd. Zijn zoon Dirk woonde op BAKA. BUITENLUST en BAKA  zijn vrijwel identiek. BUITENLUST schijnt 60 cm smaller te zijn en is ook een gemeentelijk monument.

 

De naam BAKA is een raadsel

Jarenlang werd door de familie aangenomen dat deze naamgeving een herinnering was aan het overlijden van de 17 jarige dochter Rika in 1918.  Men dacht dat BAKA afkomstig was van het Bijbelse BACHA, wat tranendal betekent. Het verband tussen de naam BAKA en dit overlijden bleek echter onjuist, want er dook een kaart op die in 1914 was verstuurd. Het adres luidde ‘Lisse, Baka’ zonder verdere aanduiding. ‘Lisse, Baka’ was blijkbaar algemeen bekend om de kaart correct te bezorgen. De kaart werd door Rika aan haar broer verstuurd. De naam BAKA was dus in 1914 al lang ingeburgerd. Waarschijnlijk stond de naam bij de bouw in 1904 al op de villa. De vraag waarom de naam BAKA is gekozen, is nog steeds in raadselen gehuld. Mogelijk toch tranendal of een samentrekking van de eerste twee letter van 2 namen?

Foto: Het gemeentelijk monument BAKA moet blijven staan.
Foto: Oud Lisse

Gemeentelijk monument: Patronaatsgebouw

Sporen van vroeger  (LisserNieuws)                                               

16 november 2021

door Nico Groen

Gemeente Lisse heeft maar liefst 92 gebouwen, die op de gemeentelijke monumentenlijst staan. Een van deze monumenten is het Patronaatsgebouw aan de Bondstraat waar danscentrum Welkom een kwart eeuw was gevestigd. Onlangs zijn Peter en Rachell van der Veek gestopt met de dansschool. Het gebouw is van de gemeente Lisse en er zijn ideeën om hier woningbouw te realiseren.

Een monument, zoals het Patronaatsgebouw, mag je niet zomaar slopen: zeker niet het gedeelte van 2 verdiepingen dat naar de straat gericht is. De Vereniging Oud Lisse gaat er dan ook vanuit dat dit gemeentelijk monument behouden zal blijven.

De VOL is juist opgericht om het behoud van dit soort gebouwen te bevorderen. Dat is een van de  hoofddoelen van de vereniging, naast alle andere activiteiten.

R.K. Volksbond

Het Patronaatsgebouw met 2 verdiepingen en een plat dak werd in 1918 ontworpen door C.W. Barnhoorn. De RK. Volksbond werd toen de gebruiker. In de top van de voorgevel zit een aangesmeerde gevelsteen met het woord ‘PATRONAAT’. Deze gevelsteen is omlijst met rode strengpersstenen. Strengpersstenen zijn harde geperste stenen. Ze zijn harder dan gewone bakstenen en hebben scherpe randen. Ze zijn erg strak, glad en weinig poreus. Daarom nemen deze stenen minder water op dan gewone bakstenen. Ook verwering en vuil krijgen niet veel kans. De voorgevel heeft bij de dakrand siermetselwerk in een bloktandmotief. Op de top staat een stenen kruis. De zijgevels zijn in dezelfde stijl uitgevoerd. Achter het pand staat een grote aanbouw van één verdieping met een pannendak. Dat was later de danszaal.

Bondstraat

Er werd rond 1918 ook een straat aangelegd van de Heereweg naar de pas gerealiseerde Schoolstraat. Die straat werd naar de gebruiker van het nieuwe gebouw vernoemd: de Bondstraat.

In het Patronaatsgebouw was jarenlang de Mater Amabilisschool (beminnelijke moeder) gevestigd. Dit was de rooms-katholieke School Oase voor meisjes in de Bollenstreek, opgericht in 1950. In deze opleiding werd leren gecombineerd met werken. Het was dus een deeltijdopleiding. Dat dit een belangrijke driejarige meisjesschool was, blijkt bijvoorbeeld uit het feit dat er in 1963 180 leerlingen waren.

Gemeentelijk bezit sinds 1973

Het Patronaat bleef tot april 1973 eigendom van de Agathaparochie. Toen werd de gemeente voor 200.000 gulden eigenaar van het gebouw. In dat jaar vestigde dansschool Evert en later Humiel Castelein zich in het Patronaatsgebouw. Ook Radio Boterbloem vond er jarenlang onderdak. Toen Castelein stopte, werd de dansschool in 1997 overgenomen door Peter en Rachell van der Veek. Onlangs besloot de gemeenteraad dat er in Lisse te veel  gemeentelijke accommodaties zijn en dat het onderhoud van het gebouw aan de Bondstraat te veel geld kostte. Na veel geharrewar over de huurprijs en het onderhoud besloot Van der Veek de handdoek maar in de ring te gooien en met de dansschool te stoppen.

Foto: Foto:  Een oude foto van het ‘Patronaat’.
Foto: Oud Lisse

Uitreiking van de “Frits Treffers Penning” 2020 voor Wagendwarsstraat 20

Rechts de familie Verheijen, links voorzitter van de VOL, Eric Prince

De uitreiking van de “Frits Treffers Penning” 2020  was op 9 december 2020. De werkgroep Frits Treffers Penning  heeft na een grondig vooronderzoek, het pand van Sander en Jip Verheijen aan de Wagendwarsstraat 20 aan het bestuur voorgedragen voor de “Frits Treffers Penning” 2020.

De werkgroep  Frits Treffers Penning  bestaande uit: Chris Balkenende, Helmi Beijsens, Jos van Bourgondiën, Peter Schoonens en Huub Slobbe presenteren met trots de uitslag   van de penning in 2020! Deze heette tot nu toe ‘De Erepenning van de VOL’.

 

 

Eric Prince overhandigt de FT erepenning aan Sander Verheijen

Ter bevordering van het behoud van het erfgoed geeft Cultuur-Historische Vereniging  “Oud Lisse” positieve aandacht aan bewoners of eigenaren van panden van 75 jaar en ouder, die deze met zorg onderhouden of rest en; deze inspanning wordt gewaardeerd met de Frits Treffers Penning en bijbehorende  oorkonde.

Dit jaar voor het eerst in de nieuwe vorm zoals hier beschreven: daar panden verschillen in bewoning, vorm en gebruik, maken we gebruik van de volgende categorieën:

1)         Kleine beeldbepalende woonhuizen.

2)         Markante gebouwen. Denk o.a. aan bedrijfs- of gemeentelijke en kerkelijke gebouwen.

3)         Grote woonhuizen zoals bollenvilla’s, herenhuizen en villa’s.

Links Chris Balkenende , in het midden de familie Verheijen, rechts voorzitter van de VOL, Eric Prince

De werkgroep Frits Treffers Penning  heeft na een grondig vooronderzoek, het pand van Sander en Jip Verheijen aan de Wagendwarsstraat 20 aan het bestuur voorgedragen. Het betreft een pand uit categorie 1, de categorie die dit jaar 2020 aan de beurt is.

Wat ons dan ook nu weer als eerste opviel is dat deze voormalige woning van kapper Degger, met zoveel liefde goed is onderhouden. Tot in de jaren zestig van de vorige eeuw was in de Wagendwarsstraat 20 kapsalon Corrie gevestigd.

Wat betreft de bouwkundige elementen valt op het metselverband “Kruisverband“ in drie kleuren steen, de balustrade op het dakniveau, de balkonafscheiding met drie pilasters en de veelkleurige geglazuurde siermetselwerken.

 

Eigenlijk met de jaarvergadering

Chris Balkenende overhandigt de oorkonde aan de Jip Verheijen

 

De uitreiking zou eerder dit jaar in de Vergulde Zwaan hebben plaatsgevonden als er geen sprake was geweest van corona. Met de familie is een afspraak gemaakt om op 9 december 2020 buiten de Frits Treffers Penning met bijbehorende oorkonde uit te reiken, middels een toelichting door de voorzitter van de Cultuur-Historische Vereniging  “Oud Lisse” , Eric Prince, in het bijzijn van 3 leden van de werkgroep,  Chris Balkenende, Helmi Beijsens en Jos van Bourgondiën.

 

 

Chris Balkenende vertelt hoe mooi de dakrand is

De Frits Treffers Penning behoort bij het betreffende pand te blijven, de oorkonde is voor

de huidige eigenaren. Het is een mooi ontwerp van Frans en Truus van der Veld.

 

 

De oorkonde FTP 2020

Beschrijving en Detailfoto’s van het pand Wagendwarsstraat 20

De woning is uitgevoerd in drie kleuren steen in metselwerk dat ‘Kruisverband’ heet. Boven de 6 raam- en deurkozijnen een ‘Dubbele gebogen Koprollaag’ in twee kleuren steen. De onderkant van de gevel bestaat uit 8 lagen metselwerk van een harde steen Dit is gedaan tegen optrekkend vocht. De bovenkant van de gevel is van siermetselwerk in een mooie uitvoering met drie pilasters. De versiering ook naast de onderkant en bovenkant van de kozijnen bestaat uit drie lagen metselwerk in twee kleuren, zwart en rood. Deze waren oorspronkelijk geglazuurd en nu helemaal afgesleten. In de zijgevel bevinden zich twee kleine kozijnen met er boven ook een ‘Dubbele gebogen Koprollaag’. De zijgevel van het woonhuis is in ‘Kruisverband’ aangelegd, maar de aanbouw in ‘Halfsteensverband’.

Wagendwarsstraat 20

 

 

Het nieuwe plan van het pand De Zon

Jaargang 19 nummer 2, 2020

Nieuwsfltsen

Mevrouw Peggy van der Mark van Blokhuis BV, eigenaar van het pand De Zon (voorheen Tissing, Kanaalstraat 33), nodigde de omwonenden en de Vereniging Oud Lisse op woensdag 18 juni uit om in De Zon het nieuwe plan voor dit pand toe te lichten. Peggy en haar broer Cees gaven een goede toelichting op het nieuwe plan De Zon door Blokhuis
BV. Wel zijn er enkele bezwaren naar voren gekomen van omwonenden die tegenover het pand De Zon in de Van de Veldstraat wonen m.b.t. de hoge westgevel van het nieuwe gebouw waarop een puntdak komt van 10 meter hoog, waar zij veel last van zullen hebben omdat het zonlicht bij hen wordt weggenomen door dit hoge pand en ook het hoge dakterras van de bovenwoningen van het naastliggende pand van De Zon. Ook de parkeerproblematiek kwam aan de orde, omdat er elf woningen komen in plaats van negen. Cees van der Mark gaf aan dat de bewoners van de
appartementen gebruik zouden kunnen maken van de steeg om naar het achterliggende parkeerterrein op het Meer en Houtplein te lopen. Maar dit zal nog nader worden bekeken. Het nieuwe plan is ook in de Erfgoedcommissievergadering van donderdag 11 juni kort besproken. De commissieleden hadden wat bezwaren tegen sommige aanpassingen van het gemeentelijk monument en vroegen of de architect en/of planindiener het plan zou willen toelichten aan de Erfgoedcommissie. Voor de Erfgoedcommissievergadering van donderdag 13 augustus 2020 zullen ze worden uitgenodigd om het plan toe te lichten.

Winkelmagazijn De Zon

Opening Langeveldshof

In de gymzaal van de Openbare school is nu Langeveldshof geopend. Het is een ontmoetingscentrum met dagbesteding.

Nieuwsblad Jaargang 18 nummer 4, december 2019

Nieuwsflitsen

Burgemeester Lies Spruit heeft woensdagmiddag 2 oktober het nieuwe Lissese ontmoetingscentrum Langeveldshof geopend in de oude Openbare Lagere School bij het parkeerterrein Heemskerk in het centrum van Lisse. Zij deed dit door een grote ballon met confetti kapot te prikken, in aanwezigheid van acht mensen van het team van Langeveldshof en de kunstenaars van Plan4/de Oude School….. Het was
een mooi moment na een lange tijd van voorbereiding. Langeveldshof zou al meer dan vijf jaar geleden starten op de bloembollenkwekerij van de familie Langeveld, maar vond uiteindelijk haar plek binnen het cultureel centrum in de Oude Openbare Lagere School aan de Heereweg in Lisse, waarvan Iet Langeveld eigenaar is samen met Wout Ruigrok. Wij zijn als Ver. Oud Lisse heel blij dat deze monumentale school uit 1885 nu een prachtige herbestemming heeft gekregen, de eigenaren geen toestemming om aan dit gebouw een monumentenstatus te verlenen. Tijdens de opening gaf Iet Langeveld aan dat ze blij en trots waren dat de dagbesteding er was en kon beginnen. Karin Kuiper van Langeveldshof legde uit dat Langeveldshof eerst vier dagdelen open gaat, maar dat ze het aantal dagen snel hoopt uit te breiden. Er hebben zich al deelnemer uit Lisse en daarbuiten aangemeld en de ochtend van de opening zijn de eerste deelnemers al hartelijk ontvangen.

Beschutte omgeving
Langeveldshof biedt opvang, gezelligheid en structuur voor mensen die ondersteuning goed kunnen gebruiken. Het is een beschutte omgeving waar mensen actief bezig kunnen zijn met wat zij leuk vinden. Er zijn veel mogelijkheden, bijvoorbeeld op het gebied van tuinieren, koken of bakken en creativiteit. Mensen worden deelnemer als ze het fijn vinden om weer onder de mensen te zijn, structuur nodig hebben of ondersteuning nodig hebben bij het ontwikkelen of behouden van vaardigheden. Sommige mensen komen naar Langeveldshof als zij op een wachtlijst staan bij een verzorgingstehuis. Het ontmoetingscentrum staat open voor alle leeftijden. Bijzonder is dat iedere deelnemer die dat wil de beschikking over een eigen tuintje krijgt. Samen met vrijwilligers kan men daar vanaf komend voorjaar een bollen-, bloemen-, of groentetuintje aanleggen.

Adviseurs van CHVOL in de nieuwe HLT Erfgoedcommissie

Nieuwsblad Jaargang 18 nummer 3, oktober 2019

Nieuwsflitsen

Zoals in het vorige Nieuwsblad nr. 2 onder Nieuwsflitsen is aangegeven, wil de Ver. Oud Lisse in het kader van burgerparticipatie graag als lokale vereniging meedenken in zaken van het monumentenbeleid. Daarvoor is juistecinformatie noodzakelijk, zo nodig aangevuld met tekeningen, foto’s en kaarten. Die gegevens kregen we meestal niet. Die officiële stukken worden ook niet zomaar gedeeld in het kader van privacy. Na een goed gesprek op 8 augustus 2019 met wethouder Jeanet
van der Laan over het functioneren van de Ver. Oud Lisse in de Erfgoedcommissie, is daar een oplossing voor gevonden. Als oplossing van dit probleem is er een brief verstuurd vanuit de organisatie HLTsamen (de ambtelijke werkorganisatie van de gemeenten Hillegom, Lisse en Teylingen) aan alle HLT Historische Verenigingen, met de oproep een adviseur namens deze verenigingen aan te stellen, want die kan dan als deelnemer van de Erfgoedcommissie wel deze stukken krijgen. Na de voorbereidende vergadering van de HLT Erfgoedcommissie op 29 augustus 2019, hebben Eric Prince en Wim
Bosch de eerste officiële HLT Erfgoed commissie vergadering bijgewoond in Voorhout op 5 september 2019. De vergadering werd geleid door John Bakker uit Voorhout, die de voorzitter van de
HLT Erfgoedcommissie is geworden.
Hij heeft deze vergaderingen uitstekend geleid! De nieuwe HLT Erfgoedcommissie bestaat nu uit 7 personen waarvan 3 uit de Erfgoedcommissie Lisse kwamen (Leo Dubbelaar, Anton de Gruyl en Toine Jütte van Dorp, Stad en Land, die tevens welstandgedelegeerde is). Er vond in deze Erfgoedcommissie vergaderingen een discussie plaats over de aanstelling van adviseurs van de historische verenigingen.
Tijdens de tweede HLT Erfgoedcommissie vergadering op 10 oktober 2019 werden de adviseurs van de historische verenigingen of stichtingen officieel aangesteld, door ondertekening van de integriteits- en geheimhoudingsverklaring, waarna vertrouwelijke stukken kunnen worden ingezien. De Stichting Oud Hillegom heeft geen adviseur aangesteld. De Historische Kring Voorhout (HKV) heeft Kees den Elzen
als adviseur aangesteld met tevens een plaatsvervanger. Stichting Oud Sassenheim heeft Alfred Pop, voorzitter van Stichting Oud Sassenheim, als adviseur aangesteld met Aad van der Geest als tweede persoon. Matthieu Fannee werd als adviseur benoemd namens de Historische Vereniging Warmond,
met 2 plaatsvervangers, gezien de grote kans op afwezigheid van hun werkzame leden. Onze Ver. Oud Lisse had2 adviseurs voorgedragen, Eric Prince en Wim Bosch, waarmee wethouder Jeanet van der Laan instemde. Zij werden op 10 oktober 2019 ook officieel aangesteld.

VOL verzoekt burgerparticipatie bij de Erfgoedcommissie

De Werkgroep Monumenten van de Vereniging Oud-Lisse zou graag een positieve bijdrage willen leveren door mee te denken en te adviseren. Dit is in de nieuwe HTL Erfgoedcommissie nog niet goed geregeld.

Sporen van vroeger (LisserNieuws)                                                

 16 juli 2019

door Nico Groen

 

Het ‘Nieuwsblad’ is het kwartaalblad van de Cultuur-Historische Vereniging “Oud-Lisse” (VOL) in een full colour uitgave op A4-formaat van 32 pagina’s. Dit blad is gratis voor leden van de VOL. Het bevat veel en grote foto’s in kleur met interessante artikelen over de cultuurhistorie  van Lisse. Ook zijn er  een aantal min of meer vaste rubrieken Eén daarvan is de rubriek Nieuwsflitsen. In het eerste nummer van 2019 staat een Nieuwsflits die gaat over de nog stroeve relatie van de VOL met de ambtenaren van HTL (Hillegom, Lisse, Teylingen) over de nieuwe HTL Erfgoedcommissie. Deze komt in de plaats van de 3 afzonderlijke Erfgoedcommissies. Onderstaand stukje komt uit deze Nieuwsflits.

Het College van B&W van Lisse is bezig om de samenstelling van de nieuwe HTL Erfgoedcommissie te realiseren. Dit werd op Lissese Erfgoedcommissievergadering van 7 februari 2019 besproken. De Werkgroep Monumenten van de Vereniging Oud-Lisse zou graag een positieve bijdrage willen leveren door mee te denken en te adviseren. De VOL wil graag een vergelijkbare samenstelling als de Erfgoedcommissies in Katwijk, Noordwijk en Leiden. Dit is de VOL ook geadviseerd door het Erfgoedhuis Zuid-Holland. Helaas kreeg de werkgroep Monumenten van de VOL de stukken voor de vergadering van de Erfgoedcommissie van 7 februari 2019 niet toegestuurd. In het kader van de burgerparticipatie, waar het college zo’n voorstander van is sinds de laatste gemeenteraadsverkiezingen, zou het College van B&W deze inzage van de te behandelen niet-vertrouwelijke stukken juist moeten bevorderen.

De VOL heeft op 21 februari 2019 een verzoek ingediend bij het College van B&W van Lisse t.a.v. Mevr. J.P.M. van der Laan, wethouder Cultuur en Monumenten. Het was een verzoek om verstrekking van niet-vertrouwelijke agendastukken van de Erfgoedcommissie aan de werkgroep Monumenten van de VOL. Dit om goed mee te kunnen denken en adviseren bij de vergaderingen. Vóór 2017 kreeg de werkgroep Monumenten van de VOL voor een vergadering deze stukken wel. De werkgroep heeft daardoor heel wat positieve bijdragen kunnen leveren. Tot zover deze Nieuwsflits.  

De wethouder heeft in een gesprek met de VOL aangegeven  open te staan voor bijdragen die de VOL kan leveren. Desondanks heeft de werkgroep Monumenten van de VOL geen relevante stukken ontvangen voor de vergadering van de Lissese Erfgoedcommissie van afgelopen donderdag 11 juli. Ook lijkt het er op dat er in de samen te stellen HTL Erfgoedcommissie geen participatie vanuit de historische verenigingen komt. In de gemeente Teylingen is dat al bijna besloten. Dit tot groot ongenoegen van de 3 plaatselijke historische verenigingen. De vertegenwoordiger namens de VOL in de huidige Erfgoedcommissie Lisse, Leo Dubbellaar  is een groot voorstander van participatie van de historische verenigingen in de nieuwe HTL Erfgoedcommissie. Dubbelaar: “Inderdaad ben ik van mening dat de historische clubs in de commissie een rol moeten krijgen. Juist daar zit de kennis en tot nu toe heb ik daar dankbaar gebruik van kunnen maken. Zij zijn de ogen en oren”.

Hopelijk komen de gemeenteraden van HTL tot de conclusie dat informatie vanuit de plaatselijke historische verenigingen onontbeerlijk is voor een goed monumentenbeleid.

De woning van De Wolff is een monument

De monumentale status van de woning wordt besproken. In deze woning zit een gewelfde kaaskelder die duidt op de oude stal, die hier vroeger was. 

Sporen van vroeger  (LisserNieuws)

26 februari 2019

door Nico Groen 

Zoals u ongetwijfeld heeft gelezen heeft de eigenaar van de bollenschuur van boerderij De Wolff het plan de bollenschuur, die aan het woonhuis is gebouwd, te slopen. Dit om een nieuwe woning te bouwen los van het bestaande huis. Daartoe moet het bestemmingsplan ter plaatse gewijzigd worden. Het college van B&W van Lisse heeft daar in principe geen bezwaar tegen. Tegen dit plan zijn zienswijzen ingediend om sloop van de bollenschuur te voorkomen. De vraag is of de staat van de schuur en de cultuurhistorische waarde ervan zodanig zijn, dat ook de bollenschuur een gemeentelijk monument kan worden.

 

De woning met een gevelsteen waarop 1603 staat, is al een gemeentelijk monument. Het was vroeger een woning met aangebouwde stal (boerderij De Wolff). Later is de stal bij de woning getrokken om een groter woonhuis te realiseren. Bij de redengevende omschrijving van het monument door de organisatie Dorp, Stad en Land is te lezen, dat het huis zijn waarde ontleend aan 17e eeuwse elementen met 18e eeuwse aanpassingen in de woning. Volgens de beschrijving zijn deze bijzondere elementen en de ouderdom hiervan van bijzonder hoge architectonisch historische en unieke waarde.

Gewelfde kaaskelder

Het oudste gedeelte is een gewelfde kaaskelder met gemetselde trap en gewelf uit het begin van de 17e eeuw. Dit is een overblijfsel van de oude stal. Ook de plavuizenvloer en een alkoof komen uit die tijd. Het tegelwerk in de keuken stamt uit de 18e eeuw. In de kamers zijn tegelplinten met op de tegels een scala aan kinderspelen en dierfiguren. De woning heeft overal kenmerkende balkenplafonds. De bovenverdieping was vroeger in gebruik als hooizolder. Daar zijn nog oude gebinten en spanten met pen en gat verbinding te zien. Dus zonder spijkers of schroeven.

De voorgevel is aan de lange kant van het huis en is te zien vanaf de Stationsweg. Het geheel bestaat uit één bouwlaag met een hoog en steil dak. Nagenoeg in het midden van de voorgevel is de voordeur met daarboven een bovenlicht met een levensboom. Links daarvan zijn 2 hoge raampjes met nog een deur helemaal aan de zijkant. Zijn dit overblijfselen van de aangebouwde stal?

Sinds kort is duidelijk dat de bollenschuur in 1908 tegen de woning is aangebouwd en niet in de zestiger jaren, zoals beschreven staat bij de beschrijving van de monumentale woning. Met dit rapport is men toen op het verkeerde been gezet en daardoor werd de schuur niet monumentwaardig bevonden. Het Cultuur Historisch Genootschap Duin- en Bollenstreek en de VOL streven alsnog toewijzing tot monument na.

In de door hen ingediende zienswijze om behoud van de bollenschuur staat onder andere dat juist de combinatie van groot cultuurhistorisch belang is: de combinatie van de boerenhoeve (huis en aangebouwde stal) uit de 17e eeuw met de bollenschuur uit 1908 en de veranderingen aan het geheel in de loop van tijd. De lage venige strandvlakte tussen de Van Lyndenweg en het vroegere Berkhouterduin (waar nu ongeveer woonzorgcentrum Berkhout is) was vroeger in gebruik als boerengrond met veeteelt (vandaar de kaaskelder). Later werd het zand vanuit de ondergrond naar boven gehaald. Hierdoor ontstond een voor bollenteelt ideale zandgrond Daarom is toen de bollenschuur gebouwd.

Het hele verhaal van verandering van natuur naar kleinschalige landbouw en vervolgens naar onze befaamde bloembollencultuur is bij de woning met de aangebouwde stal, gecombineerd met de bollenschuur goed zichtbaar te maken en mooi te vertellen.

De voorgevel van de woning met 2 deuren.
Foto: Nico Groen

 

 

Foto: Nico Groen

Sloop van de bollenschuur van De Wolff? EEN ZIENSWIJZE IS INGEDIEND.

De eigenaar van de bollenschuur van boerderij de Wolff  is van plan de bollenschuur te slopen en een nieuwe woning te bouwen los van het bestaande huis.

Het CHG Duin- en Bollenstreek heeft, samen met de VOL en Landgoed Keukenhof een zienswijze ingediend om de bollenschuur te behouden voor de toekomst.

klik op onderstaande link om de hele zienswijze te bekijken.

Zienswijze CHG c.s. Stationsweg 1-3 Hoeve De Wolff Lisse

 

Boerderij De Wolff, vanuit het zuiden gezien. Foto CHG Duin- en Bollenstreek