Berichten

Verleende kapvergunning van een waardevolle haagbeuk

Haagbeuken in de Zwanendreef

De Vereniging Oud Lisse heeft o.a. tot doel monumenten te beschermen. Naast monumentale gebouwen vallen daar ook landschap en monumentale bomen onder.
Tegenwoordig worden monumentale bomen ‘waardevolle bomen’ genoemd. Deze mogen niet worden gekapt, tenzij ze ziek zijn of een gevaar vormen voor de omgeving. Op 31 oktober 2023 is een omgevingsvergunning verleend voor het kappen van een waardevolle haagbeuk in
de Zwanendreef bij Agathapark 2 en 4. Hiertegen kan binnen 6 weken een bezwaarschrift worden ingediend. Deze boom is ook onderdeel van de structuurbomen van de bomenrijen in de Zwanendreef. Volgens de gemeente Lisse zelf is de boom gezond en vormt geen gevaar voor de omgeving. De bewoners van Agathapark 2 en 4 hebben geklaagd dat zij last hebben van te veel schaduw in de tuin. Onlangs zijn er daar zonnepanelen aangelegd! Er staan ter plaatse 3 haagbeuken dichter bij elkaar dan elders in de Zwanendreef. Daarom zou de middelste boom gekapt mogen worden. De kruinen van deze bomen zouden last van elkaar hebben. Volgens de ‘Werkgroep Landschap, Groen en Bomen’ van de Vereniging Oud Lisse is dat nog lang niet zo. Er is dus geen geldige  reden om haagbeuk te kappen. Een zienswijze zou kunnen worden ingediend met als resultaat dat de boom niet gekapt mag worden.

De werkgroep is echter met de gemeente in overleg om geen zienswijze in te dienen indien elders in Zwanendreef 3 nieuwe forse haagbeuken worden geplant om de bestaande bomenrij te verbeteren. Daar zijn in het verleden namelijk gaten ontstaan door het kappen van haagbeuken ter plaatse.

De 3 haagbeuken raken elkaar nog lang niet

Beeldverhaal ‘Beelden in zwart-wit; de eerste tien openingen van de Keukenhof’

De foto’s in dit beeldverhaal geven een prachtig beeld van de Keukenhof in de jaren vijftig en van de pogingen om de bloembollententoonstelling bekendheid te geven. De tentoonstelling was bedoeld als reclame in binnen- en buitenland voor bloembollen en voor bloembollenbedrijven. Om bezoekers te trekken was publiciteit van groot belang. In de jaren vijftig speelden kranten daarin een belangrijke rol; televisie stond nog in de kinderschoenen; reclamedrukwerk was duur en bereikte maar een beperkt aantal mensen. Er waren ten minste twee manieren om de aandacht van de pers te krijgen: een jaarlijkse officiële opening en beeldhouwwerken. De combinatie van officiële openingen en beelden werkte goed; de uitgebreide verslagen en de foto’s in de kranten getuigden ervan. De foto’s in het beeldverhaal zijn in zwart-wit, zoals in die tijd gebruikelijk. Ze komen uit het Nationaal Archief (Fotocollectie Anefo) en het Noord-Hollands Archief (Fotocollectie De Boer).

Het plan voor “De Zon” goedgekeurd door gemeentebestuur

De verbouwing van het gemeentelijk monument “De Zon” is nu goedgekeurd door de gemeente Lisse.

Nieuwsflits

Nieuwsblad 22 nummer 1 2023

De verbouwing van het gemeentelijk monument “De Zon” uit 1935 (voorheen Tissing) aan de Kanaalstraat 33, samen met twee panden aan de Van der Veldstraat 2 en 2a tot een gebouw met 11 appartementen en een commerciële ruimte (b.v. een winkel) op de begane grond is nu goedgekeurd door de gemeente Lisse na een positief advies van de HLT Erfgoedcommissie, gezien de aanpassingen van het eerdere plan dat in december 2015 door de Raad van
State is afgewezen. Op 21 juli 2022 tekende wethouder Kees van der Zwet de overeenkomst tussen de gemeente Lisse en de Blokhuis B.V-vertegenwoordigers mevr. P.A.M. van der Mark en dhr. H.W. van der Mark.
Op de begane grond komen 2 appartementen en 4 appartementen op de verdiepingen. Het pakhuis en de woning aan de Van der Veldstraat worden gesloopt en daar komen twee appartementsgebouwen met in totaal 5 appartementen. Hierdoor verbetert het straatbeeld op die plek en wordt er gezorgd voor een kwaliteitsimpuls en er wordt rekening gehouden met duurzaamheid. Het hoekpand aan de Kanaalstraat deed voorheen dienst als modewarenhuis en de laatste jaren als atelier. Van de 11 appartementen in het project zijn er 3 appartementen in het sociale huursegment. Daarbij blijft een winkel of detailhandel mogelijk op de begane grond van het pand aan de
Kanaalstraat 33. De entree van de appartementen wordt gemaakt aan de Van der Veldstraat, waarbij inpandig een lift wordt gerealiseerd.

 

Frits Treffers penning 2022 voor villa ‘In de Bocht’

Sporen van vroeger  (LisserNieuws)                                                             

3 januari 2023

 door Nico Groen

Tijdens de jaarvergadering van de Cultuur-Historische Vereniging “Oud Lisse” op 20 december werd de Frits Treffers penning uitgereikt door de kinderen van Frits Treffers. Deze erepenning werd toegekend aan de bewoners Henriëtte en Rob Sloos van de villa ´In de Bocht’. De penning, gemaakt door het kunstenaars echtpaar Frans en Truus van der Veld, wordt jaarlijks uitgereikt door de VOL als blijk van waardering voor bewoners, die zich op een bijzondere manier hebben ingespannen om hun pand op een goede en verantwoorde manier te behouden.

Al wandelend of fietsend door het dorp Lisse kom je veel fraaie panden tegen die ontworpen zijn door architect Leen Tol senior: Rijks Middelbare Tuinbouwschool (1910), kosterij van de Grote Kerk (1912), Somalo (1914), Rutsbo (1925), villa ‘Wassergeest’ (1925) en villa ‘In de Bocht’ (1923) om er maar een paar te noemen. En over dit laatst genoemde pand gaat het. Dit pand aan de Von Bönninghausenlaan 1 is ontworpen door Leen Tol sr. en gebouwd door Hein Marseille. In die tijd bestond de Von Bönninghausenlaan nog niet en stond het huis inderdaad in de bocht. Het huisadres was toen Veldhorststraat 1. De eerste bewoner was B.J.C. van der Nat, werkzaam bij bollenbedrijf H. de Graaff & Zn.

Burgemeesterswoning van 1937 tot 1979

Daarna is het de ambtswoning geweest van de volgende burgemeesters: jonkheer mr. Frans J.C.M. van Rijckevorsel (1937-1947), mr. Willem Herman J.M. Lambooy (1947- 1950), mr. Theodorus M.J. de Graaf (1950-1968), en hier heeft de huidige vicepresident van de Raad van State van Nederland, Thom de Graaf, zijn jeugdjaren doorgebracht. De laatste burgemeester die hier woonde was drs. Antonius J. Berends (1968-1979). In 1979 is het pand verkocht aan familie B.P.L. Ragas, ook niet onbekend. Die heeft het pand in 1997 doorverkocht aan de familie Sloos. Henriëtte en Rob Sloos hebben in de afgelopen jaren het pand en de tuin, rekening houdend met de oorspronkelijke neo-empirestijl en met aandacht en liefde voor de details, in goede staat weten te houden. De voorgevel heeft een asymmetrische verschijningsvorm door de aanwezigheid van een gebogen erker. Boven de ingang is in een spaarveld een festoen ( gebeeldhouwde guirlande als slinger) in het pleisterwerk aangebracht. Verder zijn eenvoudige ornamenten in het pleisterwerk aangebracht, de gevels zijn wit gepleisterd. De raamindelingen zijn origineel gebleven met behoud van het glas-in-lood. Het pand heeft een rechthoekige plattegrond en heeft één bouwlaag hoog onder een zadeldak bedekt met leien. De omliggende tuin is mooi met oorspronkelijke oude bomen o.a. de zwarte den. Samen met de mooie tuin is de villa heel bepalend voor de omgeving. Bij het passeren blijft het, in de bocht, een mooi geheel pand! De villa staat op de gemeentelijke monumentenlijst.

De werkgroep van de Frits Treffers penning vond het pand heel goed onderhouden met behoud van details. Frits Treffers (1932-2019), een van de oprichters van de vereniging, zette zich op een bevlogen en enthousiasmerende manier in voor behoud en bescherming van waardevolle panden.

Foto: Precies 100 jaar geleden is ‘In de Bocht’ gebouwd . Foto: Oud Lisse

 

 

voor meer info en foto’s klik hier

Beeldverhaal ‘De Grote Kerk’

Beeldverhaal De Grote Kerk

De Grote Kerk is de oudste kerk van Lisse en tevens één van de oudste gebouwen. De kerk is rond 1500 gebouwd. In dit beeldverhaal van ongeveer negentig foto’s ziet u de verschillende onderdelen: de toren, het schip, de zijbeuk, de glazen enz. De kerk was de opvolger van een laatmiddeleeuwse kapel die was gewijd aan Sint Servaas. Tijdens het beleg van Leiden (1573-1574) zijn het schip en het koor zwaar beschadigd geraakt. De kerk is gedurende de volgende eeuwen grotendeels hetzelfde gebleven, afgezien van enkele kleinere aanpassingen. In 1924 werd een zijbeuk aangebouwd, een opvallende wijziging van de vorm van het schip. De kerk staat waarschijnlijk aan de vooravond van een volgende interne verbouwing. De korte teksten bij de foto’s werpen licht op de geschiedenis. De Grote Kerk is al eeuwen een levend monument waar Lisse trots op mag zijn.

Herontwikkeling van het vroegere patronaatsgebouw

De gemeente heeft het 104 jaar oude gebouw aan de Bondstraat waar dansschool Welkom was, verkocht aan Ergozorg. Het is een gemeentelijk monument.

Nieuwsflits

Nieuwsblad 21 nummer 4, 2022

De gemeente Lisse wil dit 104 jaar oude gemeentelijke monument verduurzamen en weer een nieuwe maatschappelijke functie geven en verkopen. In het verleden heeft de gemeenteraad het college namelijk de opdracht gegeven om zoveel mogelijk gemeentelijke accommodaties van de hand te doen. Twaalf initiatiefnemers hadden zich bij de  gemeente aangemeld met een concreet plan voor de voormalige dansschool Welkom aan de Bondstraat 13. De verkoop is gegund aan ErgoZorg. Andere belangstellenden zoals het bureau van de projectontwikkelaars Daan Ruigrok en Oscar Schijf hadden ook een herontwikkelingsplan ingediend. De gemeente Lisse heeft voorlopig gekozen voor ErgoZorg en de verkoop wordt definitief als aan een aantalaanvullende voorwaarden voldaan wordt. ErgoZorg wil in het gebouw een praktijk beginnen voor ergotherapie, kinderergotherapie en arbeidsreïntegratie. Het wordt uitgebreid met andere disciplines, zoals mantelzorgmakelaardij en een coachingpraktijk. Bestaande regionale samenwerking wil men verder vorm geven met ISD, WSV, huisartsen en fysiotherapeuten. Hierdoor wordt er bijgedragen aan een goede maatschappelijke samenwerking. Op de eerste verdieping komen 2 appartementen voor eigen gebruik of verhuur. ErgoZorg heeft verder ook duurzame ambities voor hun bedrijfsvoering.

Gemeentelijk monument: Achterweg 4 ‘Johanna’

Sporen van vroeger   (LisserNieuws)                                                

25 oktober 2022

door Nico Groen 

Gemeente Lisse heeft maar liefst 92 gebouwen die op de gemeentelijke monumentenlijst staan, waarvan villa ‘Johanna’ er een is. Deze villa werd gebouwd in 1913. Het pand heeft typische bouwelementen uit de tijd waarin de villa is gebouwd, zoals een daklijst met gootklossen en een roedeverdeling in de bovenlichten. Dit werd de nieuw historiserende stijl genoemd. Het is een conservatieve stijl, die teruggrijpt op de bouwstijl van eind 18e eeuw.

De villa is  gebouwd in opdracht van Gerardus Cornelius Vreeburg. Hij was gehuwd met Johanna Gertruida Melman. De villa is dus naar zijn vrouw vernoemd.  Het is een vrijstaande villa op een nagenoeg rechthoekige plattegrond met een uitbouw aan de voorzijde. Het huis heeft twee bouwlagen onder een zogenaamd schilddak met een dwars opstaand dak aan de linkerkant. Op het dak staan drie decoratieve pironnen. De gevels zijn opgemetseld met roodbruine bakstenen met siermetselwerk van geglazuurde baksteen, o.a. als afsluiting aan de bovenkant van de ramen. Alle vensters hebben houten kozijnen en bovenlichten met een roedeverdeling die zijn voorzien van geel geprofileerd glas.

De voorgevel bestaat uit twee delen, waarvan het rechter deel met het portiek in lichte mate naar achteren verspringt. Het linker deel heeft een topgevel en op de begane grond een erkervormige uitbouw met daarboven een balkon. In de erker zijn drie vensters. Het brede middelste raam wordt van boven afgesloten door een geprofileerde rollaag met daarboven een tableau met de tekst ‘Johanna’. Direct boven het tableau is een sierlijk gemetseld balkonhek van geprofileerde en geglazuurde baksteen.

Op de verdieping is een venster met dubbel openslaande deuren en zijlichten,. De deuren geven toegang tot het balkon. Het venster wordt afgesloten met een licht gebogen spiegelvormige hanenkam. Boven in de topgevel bevindt zich eveneens een vensteropening. Dat is niet een origineel kozijn. Deze opening wordt met een halfsteens boog afgesloten.

Portiek met zuiltjes.

In het rechter deel bevindt zich het verhoogde portiek. Deze ingangspartij wordt aan de bovenkant afgesloten door een eensteens boog in geglazuurde baksteen met daarop een platte laag. Het portiek is geaccentueerd met een rood natuurstenen sierelement met zuiltjes in de zg Jugendstil. De voordeur is geprofileerd met twee ramen met daarvoor twee smeedijzeren hekwerken. Hierboven is op de eerste verdieping een vensteropening die afgesloten wordt met een eensteens ontlastingsboog met een terugliggend boogveld, ook uitgevoerd in geglazuurde baksteen. De hele gevel wordt met overstekende houten daklijsten met gootklossen afgesloten.

De tuin aan de achterkant loopt steil naar beneden. Het huis zelf staat op de strandwal van de Achterweg, die hier veel hoger is dan de achterliggende strandvlakte, waar de weilanden van de gebroeders Vreeburg lagen.

Aan de voorkant zijn 2 waardevolle linden te zien en rechtsachter in de tuin is nog een waardevolle linde. Deze kunnen bij de bouw van de villa zijn geplant.

Foto: een gedeelte van een oude ansichtkaart van de voorkant van villa ‘Johanna’ waar de 2 waardevolle bomen al op staan.
Foto: Oud Lisse

 

Frits Treffers penning 2022 voor Von Bönninghausenlaan 1

De familie Sloos, bewoners van villa ‘In de Bocht”,  Von Bönninghausenlaan 1 hebben de Frits Treffers penning 2022 gekregen.

Door Jos van Bourgondiën

Nieuwsblad 21 nummer 4, 2022

Al wandelend of fietsend door het dorp Lisse kom je veel fraaie panden tegen die ontworpen zijn door architect Leen Tol senior: Rijks Middelbare Tuinbouwschool (1910), kosterij de Grote Kerk (1912), Somalo (1914), Rutsbo (1925), villa “Wassergeest” (1925) en villa “In de Bocht” (1923) om er maar een paar te noemen. En over het als laatst genoemde pand gaat dit artikel. Villa “In de Bocht”, bewoond door Henriëtte en Rob Sloos, is dit jaar in aanmerking gekomen voor de Frits Treffers Penning 2022, uitgereikt op 20 door Jos van Bourgondiën december 2022 tijdens de Algemene Leden Vergadering van de CHVOL. Dit pand aan de Von Bönninghausenlaan 1 is ontworpen door Leen Tol sr. en gebouwd door Hein Marseille. De eerste bewoner was B.J.C. van der Nat, werkzaam bij bollenbedrijf H. de Graaff & Zn. Daarna is het de ambtswoning geweest van de volgende burgemeesters mr. jonkheer Frans J.C.M van Rijckevorsel (1937-1947), mr. Willem Herman J.M. Lambooy (1947-1950), mr. Theodorus M.J. de Graaf (1950-1968) en heeft de huidige vicepresident van de Raad van State van Nederland; Thom de Graaf, hier zijn jeugdjaren doorgebracht. De laatste burgemeester die hier woonde was drs. Antonius J. Berends (1968-1979). In 1979 is het verkocht aan familie B.P.L Ragas, ook niet onbekend, en die heeft het pand in 1997 doorverkocht aan de familie Sloos. Henriëtte en Rob Sloos hebben in de afgelopen jaren het pand en de tuin, rekening houdendmet de oorspronkelijke neo-empirestijl en met aandacht en liefde voor de details, in goede staat weten te houden. De voorgevel heeft een asymmetrische verschijningsvorm door de aanwezigheid van een gebogen erker, boven de ingang is in een spaarveld een festoen in het pleisterwerk aangebracht, verder zijn eenvoudige ornamenten in het pleisterwerk aangebracht, de gevels zijn witgepleisterd. De raamindelingen zijn origineel gebleven met behoud van het glas-in-lood en de omliggende tuin is mooi met oorspronkelijke oude bomen o.a. de zwarte den. Bij het passeren blijft het, in de bocht, een mooi beeldbepalend pand!

Von Bönnighousenlaan 1 In de Bocht

Gemeentelijk monument: Villa BAKA op Heereweg 33

Sporen van vroeger (LisserNieuws)                                                   

18 januari 2022

 door Nico Groen

Er zijn plannen om op het terrein op de hoek van de Oranjelaan en de Heereweg  nieuwe woningen te bouwen. Het terrein en de gebouwen zijn in bezit van LinkerLisse Beheer BV.

Een van de gebouwen betreft Heereweg 33, bollenvilla BAKA. Dit is een gemeentelijk monument. Vóór het gemeentelijk monument staan twee waardevolle bomen, voorheen monumentale bomen genoemd.  Het betreft een rode beuk en een watercipres.

 

Een van de VOL-doelstellingen, naast alle andere activiteiten, is om het behoud van dit soort gebouwen en bomen te bevorderen. De Cultuur-Historische ‘Vereniging Oud Lisse” gaat er dan ook vanuit dat dit gemeentelijk monument en de bomen behouden zullen blijven.

 

Gebouwd in 1904 voor Dirk Nieuwenhuis

De villa heeft aan de zijkanten één bouwlaag onder een mansardedak. Bij een mansardedak is het onderste gedeelte van het schuine dak steiler dan het bovenste gedeelte. De voorgevel heeft 2 bouwlagen. Deze is symmetrisch van vorm met beneden de entree-portiek in het midden en aan beide kanten 2 ramen. Boven de entree is een samengesteld raam te zien met aan beide kanten nog een raam. Alle schuifvensters zijn van boven licht gebogen en met glas-in-lood  in de bovenlichten. Het middengedeelte is wit gepleisterd, evenals beide pilasters aan de buitenkanten van de voorgevel. Aan de onderkant van het pand zit een gepleisterde plint om optrekkend vocht te voorkomen. De erfafscheiding met de openbare weg bestaat uit een oud, gemetseld, stenen muurtje, afgedekt met een zogenaamde ezelsrug. De oude rode beuk is helemaal met dit muurtje vergroeid.

 

Het noordelijke deel van de bollenschuur Welbedrogen is in 1905 eigendom van ‘NV Bloembollenkwekerij en Handel Gebroeders Nieuwenhuis’: Jan en Dirk junior. Het zuidelijke deel met villa BAKA is eigendom van “oude” Dirk Nieuwenhuis. Maar die heeft niet in de villa gewoond, omdat die sinds 1901 woonde op de villa BUITENLUST. Deze villa in het noorden van Lisse op Heereweg 7 was toen voor hem gebouwd. Zijn zoon Dirk woonde op BAKA. BUITENLUST en BAKA  zijn vrijwel identiek. BUITENLUST schijnt 60 cm smaller te zijn en is ook een gemeentelijk monument.

 

De naam BAKA is een raadsel

Jarenlang werd door de familie aangenomen dat deze naamgeving een herinnering was aan het overlijden van de 17 jarige dochter Rika in 1918.  Men dacht dat BAKA afkomstig was van het Bijbelse BACHA, wat tranendal betekent. Het verband tussen de naam BAKA en dit overlijden bleek echter onjuist, want er dook een kaart op die in 1914 was verstuurd. Het adres luidde ‘Lisse, Baka’ zonder verdere aanduiding. ‘Lisse, Baka’ was blijkbaar algemeen bekend om de kaart correct te bezorgen. De kaart werd door Rika aan haar broer verstuurd. De naam BAKA was dus in 1914 al lang ingeburgerd. Waarschijnlijk stond de naam bij de bouw in 1904 al op de villa. De vraag waarom de naam BAKA is gekozen, is nog steeds in raadselen gehuld. Mogelijk toch tranendal of een samentrekking van de eerste twee letter van 2 namen?

Foto: Het gemeentelijk monument BAKA moet blijven staan.
Foto: Oud Lisse

Gemeentelijk monument: Patronaatsgebouw

Sporen van vroeger  (LisserNieuws)                                               

16 november 2021

door Nico Groen

Gemeente Lisse heeft maar liefst 92 gebouwen, die op de gemeentelijke monumentenlijst staan. Een van deze monumenten is het Patronaatsgebouw aan de Bondstraat waar danscentrum Welkom een kwart eeuw was gevestigd. Onlangs zijn Peter en Rachell van der Veek gestopt met de dansschool. Het gebouw is van de gemeente Lisse en er zijn ideeën om hier woningbouw te realiseren.

Een monument, zoals het Patronaatsgebouw, mag je niet zomaar slopen: zeker niet het gedeelte van 2 verdiepingen dat naar de straat gericht is. De Vereniging Oud Lisse gaat er dan ook vanuit dat dit gemeentelijk monument behouden zal blijven.

De VOL is juist opgericht om het behoud van dit soort gebouwen te bevorderen. Dat is een van de  hoofddoelen van de vereniging, naast alle andere activiteiten.

R.K. Volksbond

Het Patronaatsgebouw met 2 verdiepingen en een plat dak werd in 1918 ontworpen door C.W. Barnhoorn. De RK. Volksbond werd toen de gebruiker. In de top van de voorgevel zit een aangesmeerde gevelsteen met het woord ‘PATRONAAT’. Deze gevelsteen is omlijst met rode strengpersstenen. Strengpersstenen zijn harde geperste stenen. Ze zijn harder dan gewone bakstenen en hebben scherpe randen. Ze zijn erg strak, glad en weinig poreus. Daarom nemen deze stenen minder water op dan gewone bakstenen. Ook verwering en vuil krijgen niet veel kans. De voorgevel heeft bij de dakrand siermetselwerk in een bloktandmotief. Op de top staat een stenen kruis. De zijgevels zijn in dezelfde stijl uitgevoerd. Achter het pand staat een grote aanbouw van één verdieping met een pannendak. Dat was later de danszaal.

Bondstraat

Er werd rond 1918 ook een straat aangelegd van de Heereweg naar de pas gerealiseerde Schoolstraat. Die straat werd naar de gebruiker van het nieuwe gebouw vernoemd: de Bondstraat.

In het Patronaatsgebouw was jarenlang de Mater Amabilisschool (beminnelijke moeder) gevestigd. Dit was de rooms-katholieke School Oase voor meisjes in de Bollenstreek, opgericht in 1950. In deze opleiding werd leren gecombineerd met werken. Het was dus een deeltijdopleiding. Dat dit een belangrijke driejarige meisjesschool was, blijkt bijvoorbeeld uit het feit dat er in 1963 180 leerlingen waren.

Gemeentelijk bezit sinds 1973

Het Patronaat bleef tot april 1973 eigendom van de Agathaparochie. Toen werd de gemeente voor 200.000 gulden eigenaar van het gebouw. In dat jaar vestigde dansschool Evert en later Humiel Castelein zich in het Patronaatsgebouw. Ook Radio Boterbloem vond er jarenlang onderdak. Toen Castelein stopte, werd de dansschool in 1997 overgenomen door Peter en Rachell van der Veek. Onlangs besloot de gemeenteraad dat er in Lisse te veel  gemeentelijke accommodaties zijn en dat het onderhoud van het gebouw aan de Bondstraat te veel geld kostte. Na veel geharrewar over de huurprijs en het onderhoud besloot Van der Veek de handdoek maar in de ring te gooien en met de dansschool te stoppen.

Foto: Foto:  Een oude foto van het ‘Patronaat’.
Foto: Oud Lisse